آخرین بهروزرسانی در سپتامبر 18, 2026 توسط پری حیدری
اگر پزشک برای شما یا فرزندتان نوار مغز (EEG) تجویز کرده، اولین سؤال این است: هزینه نوار مغز در سال ۱۴۰۵ چقدر است؟ و با بیمه تأمین اجتماعی یا بیمه سلامت چقدر باید از جیب پرداخت کرد؟ در این راهنما همه چیز را با جدول دقیق، کدهای خدمت، انواع بیمه و نقش ضریب کا (K) تعرفه بهداشت توضیح دادهام.
هزینه نوار مغز ۱۴۰۵ در یک نگاه
| خدمت | سهم بیمار با بیمه پایه | نرخ آزاد خصوصی |
|---|---|---|
| نوار مغز روتین (EEG معمولی) | ۲۲۰,۳۲۰ تومان | ۳,۰۳۵,۰۰۰ تومان |
| نوار مغز طولانیمدت (۱۶ کانال و بیشتر) | ۳۳۷,۰۵۰ تومان | ۴,۴۰۰,۰۰۰ تومان |
| تلهمتری / ویدئو مانیتورینگ قبل از جراحی صرع | ۱,۸۲۲,۰۵۰ تومان | ۲۴,۰۴۰,۰۰۰ تومان |
| ارزیابی مرگ مغزی | ۲۲۰,۳۲۰ تومان | ۳,۰۳۵,۰۰۰ تومان |
اعداد جدول مربوط به مراکز سرپایی غیرتماموقت طرف قرارداد بیمههای پایه است. منظور از سهم بیمار، همان فرانشیز ۳۰ درصدی پس از کسر سهم بیمه پایه است.
ضریب کا (K) تعرفه بهداشت چیست و چطور هزینه نوار مغز را تعیین میکند؟
یکی از کلیدیترین اصطلاحات در محاسبه هزینه خدمات تشخیصی، ضریب کا (K) است.در نظام تعرفهگذاری خدمات سلامت ایران، هر خدمت در «کتاب ارزش نسبی خدمات سلامت» یک عدد مشخص به نام ارزش نسبی دارد که با حرف K نشان داده میشود. تعرفه ریالی هر خدمت از فرمول زیر بهدست میآید:
تعرفهٔ ریالی خدمت=ارزش نسبی خدمت (K)×ضریب ریالی سالانه
بنابراین وقتی میگوییم «ضریب کا تغییر کرد»، یعنی همه تعرفهها از جمله نوار مغز مستقیماً تحت تأثیر قرار میگیرند.
بر اساس گزارشهای رسمی ابلاغ تعرفه ۱۴۰۵، نرخ رشد نسبت به سال قبل به این صورت مصوب شده است:
- رشد جزء حرفهای: ۳۵ درصد
- رشد جزء فنی: ۵۵ درصد
- رشد ارزش نسبی کتاب / خدمات پرستاری: ۵۶ درصد
نتیجه عملی: عدد نهایی که برای کد ۹۰۱۲۲۰ (نوار مغز روتین) میبینید، یک عدد دلخواه نیست؛ بلکه از ضرب ارزش نسبی همان خدمت در ضریب ریالی ۱۴۰۵ و تفکیک جزء حرفهای و فنی محاسبه شده است. برای همین در فاکتور رسمی، کد خدمت و ارزش نسبی (K) باید قابل استناد باشد.
انواع نوار مغز و توضیح هر کدام
| دسته | شرح خدمت |
|---|---|
| روتین | نوار مغز معمولی در حالت خواب، هوشیاری یا کما |
| ویژه 1 | EEG/aEEG/QEEG خارج از مراقبت ویژه |
| ویژه 2 | ارزیابی مرگ مغزی |
| جانبی | الکترودگذاری اسفنوئیدال |
| طولانیمدت | نوار مغز طولانیمدت، کمتر از ۱۶ کانال |
| تلهمتری | تعیین محل کانون تشنج قبل از جراحی |
| طولانیمدت | نوار مغز طولانیمدت، ۱۶ کانال یا بیشتر |
| ویژه | EEG حین جراحی خارججمجمهای |
| تلهمتری | مانیتورینگ تلهمتری (تعیین کانون تشنج) |
| جانبی | تحلیل دیجیتال / تفسیر |
| جانبی | تست وادا |
تفاوت مهم: نوار مغز روتین، لانگترم و تلهمتری
- EEG روتین (۹۰۱۲۲۰): ضبط کوتاهمدت معمولاً ۲۰ تا ۴۵ دقیقهای در حالت بیداری، خواب یا کما؛ رایجترین نوع نوار مغز.
- EEG طولانیمدت (۹۰۱۳۵۰ و ۹۰۱۳۶۰): ثبت طولانی برای شانس بیشتر ثبت امواج غیرطبیعی یا تشنج.
- تلهمتری / ویدئو مانیتورینگ (۹۰۱۳۵۵ و ۹۰۱۳۷۰): ثبت همزمان امواج مغزی و تصویر بیمار، مخصوص بیماران صرع مقاوم و بررسی قبل از جراحی.
- ارزیابی مرگ مغزی (۹۰۱۲۳۰): پروتکل استاندارد برای تأیید مرگ مغزی.
- QEEG / نقشه مغزی (۹۰۱۲۲۵): تحلیل کمی امواج و تهیه نقشه رنگی از فعالیت مغز؛ کاربرد آن با EEG بالینی متفاوت است و نباید با fMRI یا نقشهبرداری عملکردی اشتباه شود.
هزینه نوار مغز روتین در سال ۱۴۰۵ با بیمه و آزاد
| قلم | مبلغ (تومان) |
|---|---|
| مبلغ کل خدمت (مبنای بیمه) | ۷۳۴,۴۰۰ |
| سهم سازمان بیمه پایه | ۵۱۴,۰۸۰ |
| سهم بیمار (فرانشیز ۳۰٪) | ۲۲۰,۳۲۰ |
| نرخ آزاد مرکز خصوصی (بدون قرارداد بیمه) | ۳,۰۳۵,۰۰۰ |
یعنی اگر با بیمه پایه به مرکز طرف قرارداد بروید، حدود ۲۲۰ هزار تومان میپردازید؛ اما اگر آزاد و بدون بیمه به مرکز خصوصی بروید، حدود ۳ میلیون تومان هزینه دارد.
هزینه نوار مغز طولانیمدت و تلهمتری (ویدئو مانیتورینگ) ۱۴۰۵
| خدمت | مبلغ کل | نرخ آزاد خصوصی |
|---|---|---|
| نوار مغز طولانیمدت ۱۶ کانال و بیشتر | ۱,۱۲۳,۵۰۰ | ۴,۴۰۰,۰۰۰ |
| تلهمتری / مانیتورینگ قبل از جراحی صرع | ۶,۰۷۳,۵۰۰ | ۲۴,۰۴۰,۰۰۰ |
تلهمتری گرانترین خدمت EEG است؛ این منطقی است چون نیازمند بستری کوتاه، تجهیزات ویدئویی، نیروی پرستاری و تفسیر تخصصی توسط نورولوژیست است. در مراکز دولتی، سهم بیمار میتواند متفاوت باشد و معمولاً کمتر از نرخ آزاد خصوصی است.
انواع بیمهها و پوشش هزینه نوار مغز (توضیح کامل)
۱. بیمههای پایه
سه بیمه پایه اصلی در ایران شامل موارد زیر هستند:
- بیمه تأمین اجتماعی: مخصوص کارگران، کارمندان مشمول قانون کار، مشاغل آزاد دارای بیمه، رانندگان و خانواده آنها. اگر مرکز نوار مغز طرف قرارداد باشد، بیمه سهم خود را مستقیم پرداخت میکند و بیمار همان فرانشیز را میپردازد.
- بیمه سلامت: شامل صندوقهای کارکنان دولت، روستاییان، سایر اقشار و بیمه همگانی. معمولاً برای خدمات تخصصی نیاز به معرفینامه یا رعایت نظام ارجاع دارد.
- بیمه نیروهای مسلح: برای کارکنان نیروهای مسلح و خانواده آنها؛ در مراکز طرف قرارداد مانند دیگر بیمههای پایه، سهم سازمان و فرانشیز بیمار را بر اساس ضوابط خود محاسبه میکند.
قاعده کلیدی در مراکز سرپایی غیرتماموقت خصوصی:
- حدود ۷۰٪ هزینه را بیمه پایه و ۳۰٪ را بیمار میپردازد.
- برای نوار مغز روتین، این نسبت دقیقاً در جدول بالا دیده میشود: بیمه پایه ۵۱۴,۰۸۰ تومان و بیمار ۲۲۰,۳۲۰ تومان.
۲. بیمههای تکمیلی
اگر بیمه تکمیلی داشته باشید، معمولاً بخشی از سهم بیمار پس از بیمه پایه را پوشش میدهد.
سهم نهایی بیمار=سهم بیمار پس از بیمه پایه×درصد فرانشیز بیمه تکمیلی
برای نوار مغز روتین که سهم بیمار پس از بیمه پایه ۲۲۰,۳۲۰ تومان است:
| نوع قرارداد بیمه تکمیلی | فرانشیز | سهم نهایی بیمار حدود |
|---|---|---|
| تکمیلی با فرانشیز ۱۰٪ | ۱۰٪ | ۲۲,۰۰۰ تومان |
| تکمیلی با فرانشیز ۱۵٪ (مثل برخی طرحهای فرهنگیان/دانا) | ۱۵٪ | ۳۳,۰۰۰ تومان |
| تکمیلی با فرانشیز ۳۰٪ | ۳۰٪ | ۶۶,۱۰۰ تومان |
دو نکته مهم:
- بیشتر بیمههای تکمیلی فقط پس از کسر سهم بیمه پایه تعهد دارند؛ یعنی اول باید بیمه پایه بیمههای تکمیلی معمولاً **سقف سالانهولاً سقف سالانه برای خدمات پاراکلینیکی دارند. ممکن است حتی با بیمه تکمیلی، پس از اتمام سقف، کل مبلغ را خودتان بپردازید.
هزینه نوار مغز بدون بیمه (نرخ آزاد) ۱۴۰۵
اگر بیمه ندارید یا به مرکز غیرطرف قرارداد مراجعه میکنید:
- نوار مغز روتین در مرکز خصوصی: حدود ۳,۰۳۵,۰۰۰ تومان
- نوار مغز طولانیمدت ۱۶ کانال و بیشتر: حدود ۴,۴۰۰,۰۰۰ تومان
- تلهمتری قبل از جراحی: حدود ۲۴,۰۴۰,۰۰۰ تومان
در مراکز دولتی، نرخ تعرفه معمولاً پایینتر از نرخ آزاد خصوصی است؛ بر اساس دادههای فایل، تعرفه نوار مغز روتین در مراکز دولتی حدود ۱,۶۶۷,۰۰۰ تومان برآورد شده است. برای دریافت مبلغ قطعی روز، بهتر است قبل از مراجعه با مرکز تماس بگیرید.
عوامل مؤثر بر قیمت نوار مغز در سال ۱۴۰۵
- نوع خدمت: روتین ارزانترین و تلهمتری گرانترین است.
- تعداد کانال دستگاه: نوار مغز ۱۶ کاناله یا بیشتر هزینه بالاتری دارد.
- مدت ضبط: ضبط طولانیمدت یا همراه با خواب، هزینه بیشتری دارد.
- نوع مرکز: دولتی، خصوصی طرف قرارداد یا خصوصی آزاد.
- تفسیر تخصصی: حضور و گزارش نورولوژیست یا فوقتخصص مغز و اعصاب روی قیمت اثر دارد.
- ضریب کا (K) و بهروزرسانی تعرفه: چون تعرفه بر اساس ارزش نسبی و ضریب ریالی است، هر تغییر ابلاغی روی رقمارد.
چطور هزینه نوار مغز را کمتر کنیم؟
- به مرکز طرف قرارداد بیمه خود بروید: تفاوت سهم بیمار در نوار روتین بین ۲۲۰ هزار تومان و حدود ۳ میلیون تومان است.
- سیستم ارجاع را رعایت کنید: برای برخی بیمهها، نبود معرفینامه باعث پرداخت کامل هزینه میشود.
- قبل از مراجعه تلفنی قیمت دقیق بپرسید: کد خدمت را بگویید، مثلاً «تعرفه کد ۹۰۱۲۲۰ با بیمه پایه چقدر میشود؟»
- بیمه تکمیلی با فرانشیز پایین انتخاب کنید: اگر به خدمات تشخیصی مکرر نیاز دارید، طرحهای با فرانشیز ۱۰٪ مقرونبهصرفهترند.
- به سقف سالانه بیمه تکمیلی دقت کنید: اگر سقف پر شده، بهتر است زمانبندی خدمت را با سال بیمهای هماهنگ کنید.
برای آشنایی با بهترین پزشکان مغزو اعصاب در تهران اینجا را بخوانید.
سؤالات متداول
هزینه نوار مغز با بیمه تأمین اجتماعی در ۱۴۰۵ چقدر است؟
در مراکز سرپایی غیرتماموقت طرف قرارداد، برای نوار مغز روتین (کد ۹۰۱۲۲۰) سهم بیمار حدود ۲۲۰,۳۲۰ تومان است.
نوار مغز روتین بدون بیمه چند است؟
در مراکز خصوصی حدود ۳,۰۳۵,۰۰۰ تومان و در مراکز دولتی معمولاً بهمراتب کمتر، حدود ۱,۶۶۷,۰۰۰ تومان برآورد شده است.
آیا بیمه تکمیلی نوار مغز را پوشش میدهد؟
بله، اما فقط بخشی از سهم بیمار پس از بیمه پایه را میپردازد. بسته به فرانشیز طرح، هزینه نهایی نوار روتین میتواند بین ۲۲,۰۰۰ تا ۶۶,۱۰۰ تومان باشد.
تفاوت نوار مغز معمولی با QEEG یا نقشه مغزی چیست؟
EEG روتین امواج مغز را ثبت و بهصورت بالینی تفسیر میکند. QEEG همان امواج را بهصورت کمی و نقشه رنگی تحلیل میکند و بیشتر در کاربردهای شناختی یا پژوهشی به کار میرود؛ این دو نباید با fMRI یا نقشهبرداری عملکردی پیش از جراحی اشتباه گرفته شوند.
گرانترین نوع نوار مغز چیست؟
تلهمتری یا ویدئو مانیتورینگ قبل از جراحی (کد ۹۰۱۳۵۵) با نرخ آزاد حدود ۲۴ میلیون تومان گرانترین خدمت EEG است.
جمعبندی
هزینه نوار مغز در سال ۱۴۰۵ به شدت به نوع خدمت، نوع مرکز و نوع بیمه بستگی دارد. برای EEG روتین، اگر با بیمه پایه به مرکز طرف قرارداد بروید، پرداختی شما حدود ۲۲۰,۳۲۰ تومان است؛ در حالی که همان خدمت بهصورت آزاد در مرکز خصوصی حدود ۳,۰۳۵,۰۰۰ تومان تمام میشود. این اختلاف نشان میدهد انتخاب مرکز طرف قرارداد چقدر روی هزینه نهایی اثر میگذارد.
برای خدمات پیشرفتهتر مانند نوار مغز طولانیمدت (حدود ۴.۴ میلیون تومان آزاد) و تلهمتری قبل از جراحی صرع (حدود ۲۴ میلیون تومان آزاد)، داشتن بیمه تکمیلی مناسب اهمیت بیشتری پیدا میکند؛ چون سهم بیمار از این مبالغ بالاست و پوشش تکمیلی میتواند بخش قابل توجهی از آن را جبران کند.
سه توصیه نهایی:
- قبل از رزرو نوبت تماس بگیرید و دقیقاً بپرسید: «مرکز شما طرف قرارداد بیمه من هست؟ تعرفه کد ۹۰۱۲۲۰ با بیمه چقدر و آزاد چقدر است؟»
- کد خدمت را بشناسید. اگر پزشک نوار مغز روتین تجویز کرده، کد ۹۰۱۲۲۰ روی فاکتور باید درج شود. این کد بر اساس کتاب ارزش نسبی خدمات سلامت ۱۴۰۵ و ضریب کا (K) تعیین شده و قابل استناد برای بیمه است.
- به ساختار ضریب کا دقت کنید. هر تغییری که دولت در ضریب ریالی سالانه (جزء حرفهای و فنی) ابلاغ کند، مستقیماً تعرفه نوار مغز را تغییر میدهد؛ پس اعداد این مقاله بر اساس ابلاغ شهریور ۱۴۰۵ است و برای مبلغ قطعی روز، همیشه از خود مرکز استعلام بگیرید.
اطلاعات ارائه شده در این صفحه، صرفاً جنبه آموزشی و آگاهیبخشی دارد و توصیه پزشکی تخصصی تلقی نمیشود. وضعیت سلامتی هر فرد منحصربهفرد است؛ بنابراین جهت هرگونه تشخیص، شروع یا تغییر روند درمان، مراجعه به **پزشک معالج یا مراکز درمانی** الزامی است.
